راهنمای پذیرش غربالگری مادران باردار

مراحل انجام کار

مرحله ۱: ورود به صفحه پذیرش غربالگری جدید

از منوی سمت راست، وارد بخش «غربالگری» شوید و «مادران باردار» را انتخاب کنید. سپس روی «غربالگری جدید» کلیک کنید. همچنین می‌توانید از صفحه‌ی «لیست غربالگری مادران»، از طریق دکمه‌ی «افزودن» وارد همین فرآیند شوید.

مرحله ۲: انتخاب نوع غربالگری

در این مرحله باید یکی از سه نوع غربالگری را انتخاب کنید. هر کارت شامل نام، توضیح کوتاه، زمان انجام و دقت تست است:

غربالگری دوگانه (Double test) ← غربالگری سه‌ماهه‌ی اول بارداری (هفته ۱۱ تا ۱۳ بارداری)

غربالگری چهارگانه (Quad Test) ← غربالگری سه‌ماهه‌ی دوم بارداری (هفته ۱۵ تا ۱۸ بارداری)

NIPT ← تست غیرتهاجمی پیش از تولد - بررسی DNA آزاد جنینی در خون مادر (از هفته‌ی ۱۱ بارداری به بعد)

پس از انتخاب یکی از این سه کارت، وارد صفحه‌ی اطلاعات همان نوع غربالگری می‌شوید.

مرحله ۳: مشاهده اطلاعات نوع غربالگری و تأیید

در این صفحه، ویژگی‌ها، فیلدهای اجباری، زمان انجام، دقت تست و سطح ایمنی نوع غربالگری انتخابی نمایش داده می‌شود. فیلدهای اجباری هر نوع با یکدیگر متفاوت است:

Double Test ← مقدار NT، مقدار CRL، تاریخ سونوگرافی، تاریخ قاعدگی

Quad Test ← تاریخ سونوگرافی، تاریخ قاعدگی (مقدار NT و CRL اختیاری هستند)

NIPT ← تاریخ قاعدگی (سایر فیلدها اختیاری هستند)

پس از بررسی این اطلاعات، برای ورود به فرم پذیرش روی دکمه‌ی «تأیید و ادامه» کلیک کنید. اگر نوع انتخابی را اشتباه انتخاب کرده‌اید، می‌توانید از دکمه‌ی «تغییر انتخاب» برای بازگشت به صفحه‌ی انتخاب نوع غربالگری استفاده کنید.

مرحله ۴: تکمیل مرحله‌ی «اطلاعات اولیه»

این اولین مرحله از فرم پذیرش است و برای هر سه نوع غربالگری مشترک است. فیلدهای این مرحله عبارت‌اند از:

• کد ملی ← کد ملی ۱۰ رقمی بیمار؛ با زدن Enter یا کلیک روی آیکون جستجو، می‌توان سوابق قبلی بیمار را جست‌وجو کرد.

• نام / نام خانوادگی ← نام و نام خانوادگی مادر به فارسی

• نام لاتین / نام خانوادگی لاتین ← نام و نام خانوادگی مادر به حروف لاتین

• تاریخ تولد ← باید بین ۶۰ سال قبل و ۱۰ سال قبل باشد

• وزن و قد مادر درحال حاضر ← به کیلوگرم و سانتی‌متر

• تعداد زایمان قبلی / تعداد سقط ← سوابق بارداری‌های پیشین مادر

• سن جنین (هفته) / سن جنین (روز) ← سن جنین بر حسب هفته و روز؛ روز معادل تعداد روز کامل نیز نمایش داده می‌شود.

• مقدار NT ← الزامی برای Double Test؛ اختیاری برای Quad Test و NIPT (مقدار باید ۰ یا بیشتر باشد)

• مقدار CRL ← الزامی برای Double Test؛ اختیاری برای Quad Test و NIPT (باید بین ۴۵ تا ۸۵ باشد)

• تاریخ نمونه‌گیری ← باید بین ۵ روز قبل و امروز باشد.

• تاریخ سونوگرافی ← الزامی برای Double Test و Quad Test؛ اختیاری برای NIPT — باید بین ۲ ماه قبل و امروز باشد.

• تاریخ آخرین قاعدگی (LMP) ← الزامی برای هر سه نوع غربالگری - باید بین ۵ ماه قبل و امروز باشد.

• شماره تماس مادر ← شماره تماس برای اطلاع‌رسانی و پیگیری

• پزشک معالج ← نام پزشک درخواست‌کننده‌ی آزمایش

• نام / نام خانوادگی / موبایل همسر ← اطلاعات تماس همسر (اختیاری)

• تاریخ تقریبی زایمان ← تاریخ تخمینی زایمان

اطلاعات اختصاصی NIPT

اگر نوع غربالگری انتخابی NIPT باشد، بخش «اطلاعات اختصاصی NIPT» نیز در انتهای همین مرحله (اطلاعات اولیه) اضافه می‌شود و باید به سؤالات بله/خیر زیر پاسخ داده شود:

پس از تکمیل این مرحله، با دکمه‌ی «بعدی» به مرحله‌ی «سوابق پزشکی» بروید.

مرحله ۵: تکمیل مرحله‌ی «سوابق پزشکی»

در این مرحله سوابق پزشکی مرتبط با بارداری فعلی و بارداری‌های قبلی ثبت می‌شود:

• بارداری دوقلو ← مشخص می‌کند آیا بارداری فعلی دوقلو است یا خیر

• سابقه‌ی سندروم داون ← سابقه‌ی جنین یا فرزند مبتلا به سندروم داون (مونگولیسم)

• سایر ناهنجاری‌های کروموزومی ← در صورت وجود سابقه، نوع ناهنجاری وارد می‌شود؛ خالی‌گذاشتن به معنای «خیر» است.

• سابقه‌ی بیماری ژنتیکی یا مادرزادی در خانواده ← نوع بیماری و نسبت فرد مبتلا با جنین با خط تیره (-) از هم جدا می‌شود.

• سابقه‌ی ناهنجاری کروموزومی در والدین ← در صورت وجود سابقه، نوع ناهنجاری وارد می‌شود.

• سابقه‌ی ناباروری ← بله / خیر

• سابقه‌ی آمینوسنتز یا CVS در بارداری‌های قبلی ← در صورت وجود، نوع و دلیل انجام آن وارد می‌شود.

• بارداری با روش‌های کمک‌باروری (IVF) یا میکرواینجکشن (ICSI) ← بله / خیر

پس از تکمیل این فیلدها، با دکمه‌ی «بعدی» به مرحله‌ی «سابقه خانوادگی» بروید.

مرحله ۶: تکمیل مرحله‌ی «سابقه خانوادگی» و ثبت نهایی

این مرحله شامل سوابق خانوادگی و دارویی بیمار و همچنین کد پذیرش است:

• گروه خونی (Blood Group) ← گروه خونی بیمار

• ازدواج فامیلی ← در صورت مثبت بودن، نسبت فامیلی وارد می‌شود؛ خالی‌گذاشتن به معنای «خیر» است.

• مصرف دخانیات در دو ماه اخیر ← بله / خیر

• مصرف داروهای حاوی HCG (مانند PREGNYL) ← بله / خیر

• سابقه‌ی مصرف داروی خاص دیگر ← نام دارو و مدت زمان استفاده؛ خالی‌گذاشتن به معنای «خیر» است.

• سابقه‌ی بیماری (دیابت وابسته به انسولین، سایر) ← در صورت ابتلا به دیابت، مدت زمان دیابت و مصرف یا عدم مصرف انسولین (و مدت آن) نیز وارد می‌شود.

• کد پذیرش ← فیلد اجباری این مرحله؛ بدون تکمیل آن امکان ذخیره وجود ندارد.

پس از تکمیل کد پذیرش و سایر فیلدهای این مرحله، روی دکمه‌ی «ذخیره و ارسال» کلیک کنید. با این کار، اطلاعات پذیرش ذخیره شده و رکورد غربالگری ثبت می‌شود.

مرحله ۷: «فایل و کامنت» (پس از ثبت پذیرش)

• پس از ذخیره‌ی اطلاعات در مرحله‌ی قبل، تب «فایل و کامنت» برای افزودن ضمائم و مدیریت ارتباط با مادر و پدر در دسترس قرار می‌گیرد و شامل بخش‌های زیر است:

• آپلود فایل: با کشیدن‌و‌رهاکردن یا کلیک روی «افزودن فایل بیشتر»، می‌توان چند فایل را همزمان آپلود کرد. فیلد «توضیحات فایل» اجباری است، اما به‌صورت خودکار با متنی مانند «نام بیمار - شماره پذیرش» پر می‌شود. زیر آن، گزینه‌ی «این فایل جواب غربالگری است» به‌صورت تیک قابل‌فعال/غیرفعال‌کردن وجود دارد که کاربر غربالگر در صورت نیاز آن را تنظیم می‌کند.

• افزودن کامنت: با زدن «کامنت جدید»، فیلد کامنت باز می‌شود و با دکمه‌ی «ارسال کامنت» ثبت می‌شود.

• لینک مشاهده و تأیید برای مادر و پدر: پس از ثبت پذیرش، پیامکی حاوی لینک تأیید برای مادر و برای پدر (در صورت ثبت‌شدن شماره‌ی همسر) نیز ارسال می‌شود. این بخش، لینک اختصاصی هر نقش (برای مثال «لینک مادر» و «لینک پدر»، هرکدام با پارامتر متفاوت در انتهای آدرس) را به‌صورت جداگانه نمایش می‌دهد و امکان کپی لینک یا نمایش بارکد QR اختصاصی هرکدام را فراهم می‌کند.

فرآیند اطلاع‌رسانی پیامکی و تأیید اطلاعات توسط مادر/پدر

بلافاصله پس از ثبت پذیرش، پیامکی حاوی لینک تأیید اطلاعات برای مادر ارسال می‌شود؛ اگر شماره موبایل همسر نیز در مرحله‌ی «اطلاعات اولیه» ثبت شده باشد، پیامک مشابهی برای پدر هم ارسال می‌شود. این لینک‌ها را می‌توان از تب «فایل و کامنت» نیز به‌صورت جداگانه برای هر نقش مشاهده، کپی یا به‌صورت بارکد QR نمایش داد.

صفحه تأیید اطلاعات (سمت مادر یا پدر)

با کلیک روی لینک ارسال‌شده، مادر یا پدر صفحه‌ای شامل بخش‌های زیر را مشاهده می‌کند:

• مشخصات و تماس: نام و نام لاتین مادر، کد ملی، تاریخ تولد، موبایل مادر، سن بارداری، نوع غربالگری، پزشک معالج و کد پذیرش.

• بارداری و اندازه‌گیری‌ها: LMP، تاریخ نمونه‌گیری، تاریخ سونوگرافی، CRL، NT، وزن و قد مادر، تعداد زایمان و سقط قبلی.

• سوابق پزشکی و پرسش‌نامه: فهرست کامل پاسخ‌های سوابق پزشکی، سابقه خانوادگی و (در صورت NIPT) سؤالات اختصاصی، به‌صورت جمع‌شده با عنوانی مانند «۲۳ مورد ثبت‌شده — برای تأیید باز کنید».

• رضایت‌نامه: باید متن رضایت‌نامه باز و خوانده شود و گزینه‌ی «رضایت‌نامه را می‌پذیرم» تیک بخورد؛ همچنین «نام تأییدکننده» باید وارد شود. تأیید نهایی تنها زمانی فعال می‌شود که هر دو مورد تکمیل شده باشند.

• دو گزینه‌ی پایانی: «تأیید نهایی» در صورت درست بودن اطلاعات، یا «تصحیح اطلاعات» در صورت وجود ایراد.

ارسال درخواست تصحیح اطلاعات

اگر مادر یا پدر با بررسی اطلاعات، ایرادی مشاهده کند، می‌تواند روند زیر را طی کند:

• کلیک روی «تصحیح اطلاعات» در پایین صفحه‌ی تأیید.

• نوشتن توضیح کوتاه درباره‌ی مورد اشتباه در فیلد «توضیح کوتاه».

• ارسال درخواست با دکمه‌ی «ارسال به آزمایشگاه» (یا انصراف از درخواست با دکمه‌ی «انصراف»).

با ارسال این درخواست، بلافاصله پیامکی برای کاربر غربالگر (همان کسی که پذیرش را ثبت کرده) ارسال می‌شود. کاربر غربالگر باید اطلاعات را در فرم پذیرش اصلاح کند؛ پس از اصلاح، پیامک تأیید جدیدی دوباره برای مادر (و پدر، در صورت وجود شماره) ارسال می‌شود تا اطلاعات را مجدداً بررسی و تأیید کنند.

پس از تأیید نهایی

با زدن «تأیید نهایی» توسط مادر یا پدر، غربالگری وارد روند عادی آزمایشگاهی می‌شود. برای هر رویداد بعدی (مانند اعلام جواب آزمایش) نیز پیامک جداگانه‌ای برای مادر و پدر ارسال می‌شود.

نکات مهم

• فیلدهای اجباری با علامت ستاره (*) مشخص شده‌اند؛ الزامی یا اختیاری بودن برخی فیلدها (به‌ویژه NT، CRL و تاریخ سونوگرافی) بسته به نوع غربالگری انتخابی متفاوت است.

• تاریخ اولین روز آخرین قاعدگی (LMP) در هر سه نوع غربالگری اجباری است.

• در بسیاری از فیلدهای متنیِ سوابق پزشکی و خانوادگی، خالی‌گذاشتن فیلد به معنای پاسخ «خیر» تلقی می‌شود.

• بخش «اطلاعات اختصاصی NIPT» فقط در صورتی نمایش داده می‌شود که نوع غربالگری انتخابی NIPT باشد.

• کد پذیرش در مرحله‌ی «سابقه خانوادگی» فیلدی اجباری است و بدون تکمیل آن، ذخیره‌ی نهایی امکان‌پذیر نیست.

• تب «فایل و کامنت» تنها پس از ذخیره‌ی موفق اطلاعات در مرحله‌ی «سابقه خانوادگی» در دسترس قرار می‌گیرد.

• در هر یک از مراحل، با دکمه‌ی «قبلی» می‌توان به مرحله‌ی پیشین بازگشت بدون از دست دادن اطلاعات واردشده.

• پیامک تأیید برای پدر تنها در صورتی ارسال می‌شود که موبایل همسر در مرحله‌ی «اطلاعات اولیه» ثبت شده باشد؛ این فیلد اجباری نیست.

• تأیید نهایی توسط مادر یا پدر منوط به تیک‌زدن «رضایت‌نامه را می‌پذیرم» می‌باشد.

• هر درخواست تصحیح اطلاعات باید توسط کاربر غربالگرِ ثبت‌کننده اصلاح شود؛ پس از اصلاح، پیامک تأیید جدید دوباره ارسال می‌شود و تا زمان تأیید نهایی، غربالگری وارد روند عادی آزمایشگاهی نمی‌شود.

عیب‌یابی (Troubleshooting)

دکمه‌ی «ذخیره و ارسال» فعال نمی‌شود.

• بررسی کنید همه‌ی فیلدهای اجباری هر چهار مرحله (به‌ویژه LMP و کد پذیرش در مرحله‌ی آخر) تکمیل شده باشند.

فیلد NT یا CRL در نوع NIPT اجباری نشان داده نمی‌شود.

• این فیلدها فقط برای Double Test اجباری‌اند؛ برای NIPT و Quad Test اختیاری هستند و می‌توان بدون تکمیل آن‌ها ادامه داد.

پیام خطای بازه‌ی مجاز تاریخ نمایش داده می‌شود.

• بازه‌ی مجاز هر فیلد تاریخ را بررسی کنید؛ برای مثال LMP باید بین ۵ ماه قبل و امروز، و تاریخ سونوگرافی باید بین ۲ ماه قبل و امروز باشد.

اطلاعات بیمار با جست‌وجوی کد ملی پیدا نمی‌شود.

• از صحت ۱۰ رقم کد ملی و زدن Enter یا کلیک روی آیکون جستجو مطمئن شوید؛ در صورت نبود سابقه، فیلدها را به‌صورت دستی تکمیل کنید.

بخش «اطلاعات اختصاصی NIPT» نمایش داده نمی‌شود.

• این بخش فقط زمانی ظاهر می‌شود که در مرحله‌ی انتخاب نوع غربالگری، NIPT انتخاب شده باشد.

تب «فایل و کامنت» غیرفعال یا خالی است.

• این تب پس از ذخیره‌ی نهایی مرحله‌ی «سابقه خانوادگی» فعال می‌شود؛ ابتدا فرآیند ثبت را تا انتها کامل کنید.

پیامک تأیید برای پدر ارسال نشده است.

• بررسی کنید شماره موبایل همسر در مرحله‌ی «اطلاعات اولیه» ثبت شده باشد؛ این فیلد اختیاری است و بدون آن پیامکی برای پدر ارسال نمی‌شود.

مادر/پدر نمی‌تواند «تأیید نهایی» را بزند.

هر دو مورد «رضایت‌نامه را می‌پذیرم» و «نام تأییدکننده» نیز تکمیل شوند؛ بدون تکمیل هر دو، دکمه‌ی تأیید نهایی ممکن است فعال نشود.

پس از دریافت درخواست تصحیح، وضعیت غربالگری همچنان در انتظار است.

ابتدا اطلاعات را در فرم پذیرش اصلاح کنید؛ پس از اصلاح، پیامک تأیید جدید برای مادر (و پدر در صورت وجود شماره) ارسال می‌شود و غربالگری تا تأیید نهایی مجدد، وارد روند عادی نمی‌شود.

راهنماهای مرتبط

• پذیرش بیمار جدید (کارتابل آزمایشگاه)

• لیست غربالگری مادران

• کارتابل من